Ευρωπαϊκή Ένωση: Νέες προτάσεις για την προστασία παιδιών και εφήβων στο διαδίκτυο

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ανοίξει τη συζήτηση για το EU KIDS Act, μια πρόταση κανονισμού που συνδέει τα ηλικιακά όρια πρόσβασης με τον ασφαλή σχεδιασμό ψηφιακών υπηρεσιών. Η πρόταση παρουσιάστηκε στις 17 Σεπτεμβρίου 2026 και ακολούθησε διαδικασία συγκέντρωσης σχολίων τον Οκτώβριο. Στις 8 Νοεμβρίου, το επαληθευμένο νομικό κείμενο παραμένει πρόταση της Επιτροπής. Δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως τελικός, ήδη εφαρμοζόμενος νέος ευρωπαϊκός νόμος.

Η διάκριση είναι ουσιαστική για οικογένειες, σχολεία και επιχειρήσεις στην Ελλάδα. Η συζήτηση αφορά μελλοντικούς κοινούς κανόνες και τη σχέση τους με υπάρχουσες υποχρεώσεις. Δεν δημιουργεί από μόνη της μια νέα προθεσμία μέσα στην οποία κάθε ελληνική οικογένεια πρέπει να διαγράψει λογαριασμούς ή να εγκαταστήσει συγκεκριμένη εφαρμογή. Η ενημέρωση χρειάζεται σαφή χωρισμό ανάμεσα στην πρόταση, στην πολιτική επιδίωξη και στο ισχύον δίκαιο.

Ηλικιακή πρόσβαση, αλλά όχι μόνο ηλικιακά όρια

Σύμφωνα με την επίσημη επεξήγηση, η πρόταση προβλέπει μη δημιουργία λογαριασμών στις συγκεκριμένες κοινωνικές υπηρεσίες για παιδιά κάτω των 13 ετών, εποπτευόμενους λογαριασμούς στις ηλικίες 13 και 14 και αυτόνομη πρόσβαση από τα 15. Αυτοί είναι προτεινόμενοι κανόνες για υπηρεσίες που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής, όχι γενική απαγόρευση χρήσης του διαδικτύου ή κάθε εκπαιδευτικής εφαρμογής.

Η ουσιαστική πολιτική επιλογή είναι ότι η ηλικία δεν αντιμετωπίζεται ως μοναδική γραμμή άμυνας. Η Επιτροπή προτείνει και αλλαγές στον σχεδιασμό των υπηρεσιών που χρησιμοποιούν ανήλικοι. Ένα ηλικιακό φίλτρο έχει περιορισμένη αξία εάν, αμέσως μετά την είσοδο, το περιβάλλον εξακολουθεί να πιέζει τον χρήστη για μεγαλύτερη παραμονή, δημόσια έκθεση ή αλληλεπίδραση με άγνωστους ανθρώπους.

Η αξιολόγηση τέτοιων κανόνων χρειάζεται να εξετάζει τι συμβαίνει στην πράξη. Ένα εύχρηστο εργαλείο για τον γονέα μπορεί να αποδειχθεί ανεπαρκές εάν οι ρυθμίσεις είναι ασαφείς ή δύσκολο να διατηρηθούν. Αντίστοιχα, μια υπερβολικά πολύπλοκη διαδικασία πρόσβασης μπορεί να αποκλείει νόμιμες, χρήσιμες δραστηριότητες. Αυτά είναι ζητήματα εφαρμογής προς συζήτηση, όχι αποτελέσματα που έχει ήδη επιτύχει η πρόταση.

Ασφάλεια ενσωματωμένη στην υπηρεσία

Η επίσημη παρουσίαση συνδέει το safety by design με ασφαλείς προεπιλογές, περιορισμό επιβαρυντικών μηχανισμών αλληλεπίδρασης και προστασία από ανεπιθύμητες επαφές. Οι πλατφόρμες δεν θα έπρεπε απλώς να προσθέτουν μια προειδοποίηση σε ένα κατά τα άλλα αμετάβλητο περιβάλλον. Η προτεινόμενη λογική μεταφέρει μέρος της ευθύνης στον ίδιο τον σχεδιασμό του προϊόντος.

Για παράδειγμα, η επιλογή ποιος μπορεί να επικοινωνήσει με έναν ανήλικο είναι διαφορετική από την ύπαρξη κουμπιού αποκλεισμού αφού συμβεί μια ανεπιθύμητη επαφή. Η πρώτη παρέμβαση αφορά πρόληψη μέσω προεπιλογών, η δεύτερη αντίδραση. Και οι δύο μπορεί να είναι χρήσιμες, αλλά δεν πρέπει να συγχέονται όταν αξιολογείται πόσο ασφαλής είναι μια υπηρεσία.

Η πρόταση καλύπτει ευρύτερο ψηφιακό οικοσύστημα, περιλαμβάνοντας κοινωνικά δίκτυα, υπηρεσίες διαμοιρασμού βίντεο, παιχνίδια, καταστήματα εφαρμογών και ορισμένα συστήματα AI. Το κείμενο στο EUR-Lex περιέχει ορισμούς και εξαιρέσεις. Συνεπώς, η απλή διαπίστωση ότι ένας ιστότοπος είναι προσβάσιμος από παιδί δεν αρκεί για να αποδώσουμε όλες τις προτεινόμενες υποχρεώσεις σε αυτόν.

Επαλήθευση ηλικίας χωρίς περιττή αποκάλυψη ταυτότητας

Στις 4 Νοεμβρίου 2026 η Επιτροπή δημοσίευσε μελέτη για τις επιπτώσεις της διασφάλισης ηλικίας στα θεμελιώδη δικαιώματα και στο κόστος επιχειρήσεων. Η μελέτη εκπονήθηκε από εξωτερικό ανάδοχο. Η επίσημη περιγραφή διευκρινίζει ότι δεν αξιολογεί το ίδιο το προτεινόμενο KIDS Act ούτε πιστοποιεί τη συμμόρφωση συγκεκριμένου παρόχου.

Το κείμενο υπογραμμίζει την ανάγκη προστασίας δεδομένων, προσβασιμότητας, διαφάνειας και εναλλακτικών τρόπων εγγραφής. Αυτό είναι σημαντικό επειδή η απόδειξη ενός ηλικιακού ορίου δεν είναι αναγκαστικά το ίδιο με την αποκάλυψη πλήρους ταυτότητας σε κάθε υπηρεσία. Ο σχεδιασμός χρειάζεται να περιορίζει την πληροφορία που κοινοποιείται και να προβλέπει τι συμβαίνει όταν κάποιος δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει την κύρια ψηφιακή μέθοδο.

Η ύπαρξη τεχνικής λύσης δεν λύνει αυτομάτως κάθε πρόβλημα. Πρέπει να εξετάζονται τα λάθη, η δυνατότητα διόρθωσης, η διάρκεια αποθήκευσης και ο ρόλος κάθε οργανισμού που επεξεργάζεται δεδομένα. Αυτά αποτελούν κριτήρια ουσιαστικής αξιολόγησης μιας εφαρμογής επαλήθευσης, όχι λόγο να θεωρηθεί εκ των προτέρων ότι κάθε μέθοδος είναι ισοδύναμη.

Τι ήδη ισχύει και τι παραμένει πρόταση

Το KIDS Act δεν εμφανίζεται σε νομικό κενό. Υπάρχει ήδη ο Digital Services Act και, από τον Ιούλιο του 2025, κατευθυντήριες γραμμές της Επιτροπής για την προστασία ανηλίκων. Η Επιτροπή εξηγεί ότι οι κατευθυντήριες γραμμές είναι μη δεσμευτικά έγγραφα συστάσεων. Η εφαρμογή τους δεν ισοδυναμεί αυτομάτως με πλήρη συμμόρφωση προς όλες τις νομικές υποχρεώσεις του DSA.

Αυτή η τριπλή διάκριση χρειάζεται να διατηρείται: άλλο ο δεσμευτικός κανονισμός που ισχύει, άλλο οι συστάσεις για την εφαρμογή του και άλλο μια νέα νομοθετική πρόταση. Η χρήση της λέξης «υιοθετήθηκε» σε ανακοίνωση της Επιτροπής μπορεί να αφορά υιοθέτηση της πρότασης από το ίδιο το όργανο. Δεν αρκεί για να αποδείξει ολοκλήρωση της νομοθετικής διαδικασίας από Κοινοβούλιο και Συμβούλιο.

Η διαβούλευση και η ασυμφωνία στις ημερομηνίες

Η ενημερωμένη σελίδα της πρότασης, με τελευταία ενημέρωση στις 4 Νοεμβρίου, αναφέρει υποβολή σχολίων έως τις 3 Δεκεμβρίου 2026, τα μεσάνυχτα ώρα Βρυξελλών. Την ίδια ημερομηνία αναφέρει και η σελίδα ερωτήσεων και απαντήσεων. Η παλιότερη ανακοίνωση της 2ας Οκτωβρίου διατηρεί στο κυρίως κείμενο την 26η Νοεμβρίου, παρότι ο σύνδεσμος υποβολής αναφέρει 3 Δεκεμβρίου.

Καταγράφουμε την ασυμφωνία αντί να την αποκρύπτουμε. Όποιος επιθυμεί να συμμετάσχει πρέπει να ελέγξει το επίσημο πεδίο υποβολής πριν από την αποστολή του. Η διαδικασία αφορά συγκέντρωση απόψεων για τον νομοθετικό διάλογο, όχι αίτηση εξαίρεσης από νόμο ή ενεργοποίηση γονικού ελέγχου. Δεν υποβάλαμε σχόλια εκ μέρους αναγνωστών ή οργανισμών.

Τι σημαίνει για την ελληνική δημόσια συζήτηση

Η πρόταση θέτει ένα ευρωπαϊκό πλαίσιο συζήτησης για κοινά όρια και ευθύνη υπηρεσιών, χωρίς να υποκαθιστά την καθημερινή εκπαίδευση στη χρήση του διαδικτύου. Για γονείς και εκπαιδευτικούς, το χρήσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο «πόσες ώρες», αλλά και ποια χαρακτηριστικά κάνουν μια υπηρεσία κατάλληλη ή προβληματική για μια ηλικία.

Για τους παρόχους, η προσοχή στρέφεται στο ακριβές πεδίο εφαρμογής και στις τελικές διατυπώσεις που ενδέχεται να προκύψουν. Μέχρι να ολοκληρωθούν τα νόμιμα επόμενα βήματα, δεν πρέπει να αναγγέλλονται βέβαιες ημερομηνίες εφαρμογής νέων υποχρεώσεων. Το επιβεβαιωμένο νέο είναι μια συγκεκριμένη πρόταση, μια ενεργή διαδικασία σχολίων και μια ευρύτερη προσπάθεια να ενσωματωθεί η προστασία παιδιών στον σχεδιασμό των ψηφιακών υπηρεσιών.

Πηγές και τεκμηρίωση

• Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Πρόταση EU KIDS Act, ενημέρωση 4 Νοεμβρίου 2026
• EUR-Lex: COM(2026) 681, πρόταση κανονισμού
• Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Ερωτήσεις και απαντήσεις KIDS Act
• Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Ανακοίνωση συγκέντρωσης σχολίων
• Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Μελέτη διασφάλισης ηλικίας, 4 Νοεμβρίου 2026
• Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Νομικός χαρακτήρας κατευθυντήριων γραμμών DSA

Έλεγχος κατάστασης: 8 Νοεμβρίου 2026. Ενημερωτικό ρεπορτάζ, όχι εξατομικευμένη νομική γνωμοδότηση.

Το TechFinanceNews.tech παρέχει γενική ενημέρωση. Επαληθεύετε σημαντικές πληροφορίες από τις αντίστοιχες επίσημες πηγές. Ακρίβεια περιεχομένου